Με λίγα λόγια
Εξάσκηση

Περισσότερα...

Το ψηφιακό βιβλίο

Ιστορία ΣΤ'
ΕΝΟΤΗΤΑ Γ'
08 - Οι αγώνες του Κανάρη


Α' κείμενο

Κατά τη διάρκεια της Επανάστασης οι Έλληνες αντιμετώπιζαν τα τουρκικά πλοία με τα πυρπολικά ή μπουρλότα. Ήταν μικρά σκάφη γεμάτα εύφλεκτα υλικά που τα άναβαν και τα έσπρωχναν προς τα εχθρικά καράβια για να τα κάψουν.
Κατά την Επανάσταση του 1821, οι Έλληνες ναυτικοί τελειοποίησαν την κατασκευή των πυρπολικών και τα επάνδρωσαν με τους μπουρλοτιέρηδες. Στις αρχές, το πυρπολικό πλησίαζε αθόρυβα το εχθρικό καράβι και το εμβόλιζε ή δενόταν πάνω του με γάντζους. Κατόπιν οι μπουρλοτιέρηδες το εγκατέλειπαν και ο καπετάνιος έφευγε τελευταίος αφού άναβε το φυτίλι με δαυλό.
Αργότερα χρησιμοποιήθηκαν και σε ναυμαχίες κατά τη διάρκεια της ημέρας. Συνήθως προπορεύονταν από τα υπόλοιπα καράβια, επέλεγαν τον στόχο τους και με ελιγμούς πραγματοποιούσαν επιθέσεις που αποδείχθηκαν αρκετά πετυχημένες. Από τις 59 επιχειρήσεις πυρπόλισης, οι 39 είχαν επιτυχία.

Ο πρώτος μπουρλοτιέρης ήταν ο Δημήτριος Παπανικολής, γνωστότερος όμως έγινε ο Κωνσταντίνος Κανάρης από τα Ψαρά. Τον Ιούνιο του 1822, ως εκδίκηση για την καταστροφή της Χίου, ανατίναξε στο λιμάνι του νησιού την τουρκική ναυαρχίδα.

Ο αρχιναύαρχος των οθωμανών με 2.000 στρατιώτες και ναύτες που γιόρταζαν το μπαϊράμι, τη μεγαλύτερη γιορτή των μουσουλμάνων βρήκαν το θάνατο.

Τον Οκτώβριο του ίδιου χρόνου ο Κανάρης πυρπόλησε στην Τένεδο την αντιναυαρχίδα του νέου Τούρκου ναυάρχου, με αποτέλεσμα ο οθωμανικός στόλος να κλειστεί στην έδρα του στα Δαρδανέλια. Το 1824 ο Κανάρης κατέστρεψε δύο ακόμη τουρκικά πολεμικά πλοία στη Σάμο και στη Μυτιλήνη, ενώ το 1826 τραυματίστηκε σε επίθεση εναντίον μιας τουρκικής φρεγάτας και κινδύνεψε να αιχμαλωτιστεί.

Σύμφωνα με σχέδιο του, τον Αύγουστο του 1825, οι Έλληνες επιχείρησαν να πυρπολήσουν τον αιγυπτιακό στόλο μέσα στο λιμάνι της Αλεξάνδρειας, χωρίς να πετύχουν τον στόχο τους. Στο λιμάνι μπήκε μόνον αυτός με το πυρπολικό του αλλά αναγκάστηκε να του βάλει πρόωρα φωτιά, καθώς ο ευνοϊκός άνεμος είχε κοπάσει και η επιχείρηση είχε γίνει αντιληπτή από ένα γαλλικό πολεμικό, που άρχισε να τους κανονιοβολεί.

Μετά την Απελευθέρωση, ο Κανάρης διορίστηκε αρχηγός του στόλου των πυρπολικών.
Αργότερα έγινε ναύαρχος, φτάνοντας μέχρι το αξίωμα του πρωθυπουργού. Το ελληνικό κράτος, για να τον τιμήσει, έδωσε το όνομά του σε τρία πολεμικά σκάφη.

 

 

Β' - Βρίσκω την απάντηση στο πιο πάνω κείμενο.

Ερωτήσεις

1. Τι ήταν τα πυρπολικά;
2. Πώς χρησιμοποιήθηκαν τα πυρπολικά;
3. Πότε και από ποιον χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά πυρπολικό;
4. Ποιος είναι ο πιο γνωστός πυρπολητής και σε ποια επιχείρηση πρωταγωνίστησε τον Ιούνιο του 1822;
5. Ποια ήταν η επιτυχία του Κανάρη τον Οκτώβριο του 1822;
6. Ποιες άλλες επιτυχίες σημείωσε την περίοδο 1824-1825;
7. Ποια ήταν η πρόταση του Κανάρη τον Αύγουστο του 1825 για τον τουρκοαιγυπτιακό στόλο;
8. Ποια η πορεία του Κανάρη μετά την απελευθέρωση;